Zbycie przedsiębiorstwa
Przedsiębiorstwo stanowiące pewną całość z faktycznego i prawnego punktu widzenia może być przedmiotem czynności prawnej. W szczególności przedsiębiorstwo może być zbyte, wydzierżawione lub obciążone prawem użytkowania - art. 751 § 1 KC (rzecz jasna może być ono też przedmiotem darowizny, zamiany lub rozporządzenia testamentowego). Wszystko to może nastąpić w drodze jednej czynności prawnej, a nie w drodze wielu czynności prawnych dotyczących poszczególnych składników przedsiębiorstwa
Wg art. 552 KC czynność prawna mająca za przedmiot przedsiębiorstwo obejmuje wszystko, co wchodzi w skład przedsiębiorstwa (jako zorganizowanej całości), chyba że co innego wynika z treści czynności prawnej albo z przepisów szczególnych (zob. np. art. 519 § 2 pkt 2 KC oraz art. 509 § 1 w zw. z art. 514 KC). Norma ta ma charakter względnie obowiązujący. Strony mają tu pozostawioną swobodę co do tego, jakie elementy (składniki) przedsiębiorstwa objąć przedmiotem czynności prawnej (np. czy zbyć przedsiębiorstwo z wierzytelnościami czy też bez nich). Jednakże swoboda w wyłączaniu poszczególnych składników ma swoje granice. Nie może ona iść tak daleko, aby zakres wyłączeń przekreślił istotę przedsiębiorstwa jako zespołu składników przystosowanych do realizacji celów gospodarczych. Zbycie przedsiębiorstwa powinno obejmować co najmniej te składniki, których obecność jest niezbędna, aby dany zespół można było nazwać przedsiębiorstwem. O tym, czy w konkretnym wypadku ma się do czynienia ze zbyciem przedsiębiorstwa (co z kolei nie jest bez znaczenia dla wierzycieli zbywcy) będą decydować oko-liczności faktyczne.
W każdym razie „zbycie przedsiębiorstwa” należy wiązać z przeniesieniem składników, które wyznaczają istotę przedsiębiorstwa (determinują funkcję spełniane przez przedsiębiorstwo), a nie tylko tych, które wpływająna wartość majątku przedsiębiorstwa. Chodzi tu o te elementy przedsiębiorstwa, z którymi związana jest klientela, o zdolność pozyskania odbiorców (klientów). Jak podkreśla B. Sołtys (Pojęcie i charakter prawny klienteli w prawie polskim, Lublin 1996, s. 15 i nast.), spośród składników przedsiębiorstwa nie dających się zastąpić z punktu widzenia prowadzenia określonej działalności gospodarczej najważniejszą rolę odgrywają czynniki indywidualizujące przedsiębiorstwo w obrocie jak np. lokal, firma, godło, znaki towarowe, know how. Stąd czynniki indywidualizujące nie mogą być wyłączone z treści umowy sprzedaży, chyba że elementy te indywidualizują przedsiębiorstwo jedynie w sposób akcesoryjny względem innych czynników.